Kardeş Kıskançlığını Sağlıklı Şekilde Yönetmek

Kardeş kıskançlığı, aileye yeni bir bebeğin katılmasıyla veya kardeşler arasındaki ilginin eşit olmadığının düşünülmesiyle ortaya çıkabilen doğal bir duygudur. Çocuk, anne ve babasının sevgisini kaybetmekten korkabilir, kardeşine gösterilen ilgiyi kendisine yönelik bir eksilme olarak değerlendirebilir veya aile içindeki yerinin değiştiğini hissedebilir.

Bu duygunun yaşanması çocuğun kardeşini sevmediği, bencil olduğu veya kötü niyetli davrandığı anlamına gelmez. Çocuk çoğu zaman değişen aile düzenini anlamaya, kendisine hâlâ değer verilip verilmediğini görmeye ve yeni durum içindeki yerini bulmaya çalışır.

Kardeşler arasında zaman zaman rekabet, tartışma ve kıskançlık yaşanması mümkündür. Burada önemli olan, çocuğun duygusunu küçümsemeden kabul etmek ve zarar verici davranışlara sakin fakat net sınırlar koymaktır.

Çocuğa Sınır Koymak Sevgiyle Mümkün

×

Çocuğun hissettiği duygu kabul edilebilir, ancak bu duyguyla yaptığı her davranış kabul edilmek zorunda değildir.

Çocuk gelişimi ve aile yaşamına dair farklı içeriklere Aile Rehberi üzerinden ulaşabilirsiniz.

Kardeş kıskançlığı neden ortaya çıkabilir

Çocuklar aile içindeki değişiklikleri yetişkinlerden farklı değerlendirebilir. Yeni bir bebeğin dünyaya gelmesi anne ve baba için sevinçli bir gelişmeyken, büyük çocuk açısından günlük düzenin değişmesi anlamına gelebilir.

Annenin bebeği daha sık kucağına alması, ziyaretçilerin çoğunlukla yeni bebekle ilgilenmesi ve evdeki konuşmaların bebeğin ihtiyaçları etrafında dönmesi büyük çocuğun kendisini geri planda hissetmesine neden olabilir.

Çocuk bu değişimi “Beni artık daha az seviyorlar” şeklinde yorumlayabilir. Yetişkinler böyle bir mesaj vermese bile çocuğun yaşadığı deneyim kendi açısından gerçek olabilir.

Kardeş kıskançlığı yalnızca yeni doğan bir bebeğin bulunduğu ailelerde görülmez. Yaşları birbirine yakın çocuklar arasında oyuncaklar, başarı, aile ilgisi ve kişisel alan gibi konularda rekabet yaşanabilir.

Okul çağındaki çocuklar ders başarısı, sosyal ilişkiler veya aile içindeki sorumluluklar üzerinden kendilerini kardeşleriyle karşılaştırabilir. Ergenlik döneminde ise özgürlükler, izinler ve aile kurallarındaki farklılıklar kıskançlığı artırabilir.

Her çocuğun yaşı, ihtiyaçları ve sorumlulukları farklı olduğu için ebeveynlerin çocuklarına aynı şekilde davranması her zaman mümkün değildir. Ancak bu farklılık açıklanmadığında çocuklardan biri kendisine haksızlık yapıldığını düşünebilir.

Kardeş kıskançlığı nasıl anlaşılabilir

Çocuklar kıskançlık duygusunu her zaman açıkça ifade edemez. “Kardeşimi kıskanıyorum” demek yerine davranışlarıyla ilgiye ihtiyaç duyduklarını gösterebilirler.

Yeni kardeşin ardından daha önce kendi başına yaptığı bazı işleri yeniden ebeveyninden istemesi mümkündür. Tek başına yemek yiyebilen bir çocuk beslenmek isteyebilir, kendi yatağında uyuyan çocuk anne ve babasının yanında yatmak isteyebilir veya daha küçük bir çocuk gibi konuşmaya başlayabilir.

Bu davranışlar çocuğun gelişiminde kalıcı bir gerileme olduğu anlamına gelmeyebilir. Çocuk, bebeğe gösterilen bakımın kendisine de gösterilip gösterilmeyeceğini anlamaya çalışıyor olabilir.

Kardeş kıskançlığı şu davranışlarla kendisini gösterebilir:

• Kardeşiyle ilgili sık sık olumsuz konuşmak
• Anne veya babanın sürekli kendisiyle ilgilenmesini istemek
• Kardeşinin oyuncaklarını almak veya yaptığı etkinlikleri bozmak
• Daha önce bırakılan bazı küçük çocuk davranışlarına yeniden dönmek
• Kardeşinin aldığı övgüye veya hediyeye yoğun tepki göstermek
• Normalden daha alıngan, öfkeli veya içine kapanık davranmak
• Kardeşiyle devamlı yarışmaya çalışmak

Bu davranışların her biri tek başına ciddi bir sorun olduğu anlamına gelmez. Çocuğun yaşı, davranışın ne kadar sürdüğü ve aile yaşamını ne ölçüde etkilediği birlikte değerlendirilmelidir.

Çocuğun duygusunu küçümsememek

Ebeveynler kardeş kıskançlığını fark ettiklerinde çocuğa “Kardeş kıskanılır mı?”, “Sen artık büyüdün” veya “Böyle düşünmen çok ayıp” diyebilir. Bu cümleler iyi niyetle söylense de çocuğun yaşadığı duyguyu gizlemesine neden olabilir.

Duygusu kabul edilmeyen çocuk kıskançlığını açıkça konuşmak yerine davranışlarıyla göstermeye devam edebilir.

Çocuğun duygusunu kabul etmek, kardeşine kötü davranmasına izin vermek anlamına gelmez. Önce yaşadığı duyguyu anlamaya çalışıp ardından davranışla ilgili sınır koymak mümkündür.

Örneğin şu tür bir cümle kullanılabilir:

“Bebekle ilgilendiğimde kendini yalnız hissettiğini fark ediyorum. Benimle daha fazla zaman geçirmek istemen çok anlaşılır.”

Çocuk kardeşinin oyuncağını kırdıysa duygu kabul edilirken davranış sınırlandırılabilir:

“Kardeşine kızmış olabilirsin ama onun oyuncağını kırmana izin veremem. Kızgınlığını bana kelimelerle anlatabilirsin.”

Bu yaklaşım çocuğa hem duygularının anlaşılabildiğini hem de başkalarına zarar veren davranışların kabul edilmeyeceğini gösterir.

Çocuğu kardeşiyle kıyaslamamak

Kardeşler arasında yapılan karşılaştırmalar, çocukların birbirini rakip olarak görmesine neden olabilir. “Kardeşin odasını topluyor, sen neden toplamıyorsun?” veya “Ablan senin yaşındayken çok daha sakindi” gibi cümleler çocuğun davranışını düzeltmekten çok yetersizlik hissini artırabilir.

Çocuk zamanla değer görebilmek için kardeşinden daha başarılı, daha düzenli veya daha uyumlu olması gerektiğini düşünebilir.

Her çocuğun gelişim hızı, mizacı, ilgi alanları ve güçlü yönleri farklıdır. Çocuğun davranışı kardeşiyle değil, kendi önceki davranışı ve yapabilecekleriyle değerlendirilebilir.

“Kardeşin yaptı, sen de yap” demek yerine şu tür ifadeler kullanılabilir:

“Oyuncaklarını toplamak senin sorumluluğun. İstersen nereden başlayacağına birlikte karar verebiliriz.”

“Bu konuda biraz daha çalışmaya ihtiyacın olduğunu görüyorum. Denemeye devam etmen önemli.”

Bu ifadeler kardeş rekabetini artırmadan çocuğa kişisel sorumluluğunu hatırlatır.

Çocukların kendilerini başkalarıyla karşılaştırmadan güçlü yönlerini fark etmeleri hakkında daha fazla bilgiye çocuklarda özgüven yazımızdan ulaşabilirsiniz.

Her çocuğa özel zaman ayırmak

Aile yaşamı yoğun olduğunda çocuklarla ayrı ayrı zaman geçirmek zorlaşabilir. Özellikle yeni doğan bir bebeğin ihtiyaçları günün büyük bölümünü kaplayabilir.

Ancak büyük çocuğun ebeveyniyle geçireceği kısa fakat dikkatli bir zaman, kendisini hâlâ önemli hissetmesine yardımcı olabilir.

Bu zamanın uzun veya özel bir etkinlikle dolu olması gerekmez. On beş dakika boyunca birlikte kitap okumak, kısa bir yürüyüş yapmak, resim çizmek veya çocuğun gününü dinlemek yeterli olabilir.

Önemli olan bu sırada telefon, televizyon veya diğer işlerle ilgilenmeden çocuğa yönelmektir.

Çocuğa özel zaman ayırmak, kardeşinden daha değerli olduğunu göstermek için değil, aile içinde kendisine ait güvenli bir bağın sürdüğünü hissettirmek içindir.

Bu zamanlar mümkün olduğunca düzenli hâle getirilebilir. Örneğin bebeğin uyuduğu bir saatte büyük çocukla kısa bir oyun oynanabilir veya haftanın belirli bir gününde anne ya da baba çocukla baş başa bir etkinlik yapabilir.

Yeni kardeş gelmeden önce hazırlık yapmak

Aileye yeni bir bebek katılacaksa büyük çocuğun bu değişime hazırlanması yararlı olabilir. Ancak hazırlık yalnızca “Artık senin bir kardeşin olacak” demekle sınırlı kalmamalıdır.

Çocuğa bebeğin ilk zamanlarda sık sık uyuyacağı, ağlayabileceği ve yetişkinlerin yardımına ihtiyaç duyacağı yaşına uygun bir dille anlatılabilir.

Bebeğin doğar doğmaz oyun arkadaşı olacağı yönünde gerçekçi olmayan bir beklenti oluşturulmamalıdır. Çocuk, bebeğin ilk aylarda oyun oynayamadığını gördüğünde hayal kırıklığı yaşayabilir.

Hazırlık sürecine çocuğun küçük seçimlerle katılması sağlanabilir. Bebek için alınacak bir eşyanın rengini seçebilir, odanın hazırlanmasına yardım edebilir veya bebeğe okunacak bir kitabı belirleyebilir.

Ancak çocuğa yetişkin sorumluluğu yüklenmemelidir. “Bebekle sen ilgileneceksin” veya “Artık sen büyüksün, bize yardım etmek zorundasın” gibi ifadeler çocuğun yeni kardeşi bir yük olarak görmesine neden olabilir.

Çocuğa şu mesaj verilebilir:

“Bebeğin bazı ihtiyaçları olacak ama senin ihtiyaçların da bizim için önemli olmaya devam edecek.”

Çocuğun kıskançlık duygusunu küçümsemeden dinlemek, aile içindeki güveni destekleyebilir.

Ziyaretçilerin ilgisini dengelemek

Yeni bebeği görmeye gelen ziyaretçiler doğal olarak bebeğe yoğun ilgi gösterebilir. Bebeğe hediyeler getirilmesi, sürekli onun hakkında konuşulması ve büyük çocuğun geri planda kalması kıskançlık duygusunu artırabilir.

Ebeveynler ziyaretçilerden büyük çocukla da ilgilenmelerini nazikçe isteyebilir. Çocuğa günü hakkında soru sorulması, yaptığı bir resmin incelenmesi veya onunla kısa bir oyun oynanması değerli olabilir.

Bununla birlikte her ziyaretçinin büyük çocuğa hediye getirmesi zorunlu değildir. Çocuğun her durumda hediye beklemeye başlamaması için asıl odak maddi eşitlikten çok ilgi ve iletişim üzerinde tutulabilir.

Anne veya baba ziyaret sırasında büyük çocuğa küçük bir görev de verebilir. Gelen kişiye hazırladığı resmi göstermek veya bebeğin battaniyesini seçmek gibi yaşına uygun görevler çocuğun sürece katılmasını sağlayabilir.

Büyük çocuk olmanın sürekli fedakârlık anlamına gelmemesi

Ailelerde büyük çocuktan daha anlayışlı olması sıkça beklenebilir. “Sen büyüksün, oyuncağını kardeşine ver” veya “O daha küçük, sen alttan al” gibi ifadeler sürekli kullanıldığında büyük çocuk haksızlığa uğradığını düşünebilir.

Yaşı büyük olan çocuğun bazı konularda daha gelişmiş becerilere sahip olması mümkündür. Ancak bu durum bütün isteklerinden vazgeçmesi veya kardeşinin her davranışına katlanması gerektiği anlamına gelmez.

Her çocuğun kişisel eşyalarına ve sınırlarına saygı gösterilmelidir. Büyük çocuk bazı oyuncaklarını paylaşmak istemeyebilir. Ortak kullanılan oyuncaklarla kişisel oyuncaklar birbirinden ayrılabilir.

Paylaşmak teşvik edilebilir ancak çocuğun değer verdiği her eşyayı zorla vermesi beklenmemelidir.

Küçük çocuğa da kardeşinin eşyalarını izinsiz alamayacağı öğretilmelidir. Kurallar yalnızca büyük çocuk için değil, yaşlarına uygun biçimde bütün kardeşler için geçerli olmalıdır.

Küçük kardeşin davranışlarını sürekli mazur görmemek

Küçük çocukların öz denetim becerileri henüz gelişmekte olabilir. Ancak bu durum kardeşine zarar veren her davranışın görmezden gelinmesi gerektiği anlamına gelmez.

Küçük çocuk büyük kardeşinin oyununu bozduğunda, eşyasını aldığında veya ona vurduğunda ebeveyn müdahale etmelidir.

“O daha küçük, anlamıyor” demek büyük çocuğun korunmadığını hissetmesine yol açabilir. Küçük çocuk davranışın bütün nedenlerini anlamasa bile sınır sakin şekilde uygulanabilir.

“Ablanın yaptığı kuleyi yıkmana izin veremem. Senin için ayrı bloklar getirebiliriz.”

“Kardeşine vurmak yok. Kızdıysan yanımda sakinleşebilirsin.”

Böylece büyük çocuk kendisinin de korunduğunu görürken küçük çocuk kabul edilebilir davranışları öğrenmeye başlar.

Kardeşleri zorla yakınlaştırmaya çalışmamak

Ebeveynler çocuklarının birbirini çok sevmesini ve birlikte iyi vakit geçirmesini isteyebilir. Ancak çocukları sürekli sarılmaya, öpüşmeye veya birlikte oynamaya zorlamak doğal bir yakınlık oluşturmayabilir.

Çocukların zaman zaman ayrı kalmaya ve kendi alanlarında vakit geçirmeye ihtiyaçları olabilir. Yaşları ve ilgi alanları farklıysa aynı etkinlikten keyif almamaları doğaldır.

Kardeşlik bağı yalnızca birlikte geçirilen sürenin uzunluğuyla gelişmez. Güvenli, saygılı ve zorlanmadan paylaşılan deneyimler daha değerlidir.

Ortak bir oyun teklif edilebilir ancak çocuklardan biri katılmak istemiyorsa uygun koşullarda buna saygı gösterilebilir.

Çocukların birbirine zorla “Seni seviyorum” veya “Özür dilerim” demesi de her zaman anlamlı olmayabilir. Önce yaşanan davranışın etkisi konuşulabilir ve zarar gören durumun nasıl düzeltilebileceği düşünülebilir.

Tartışmalarda hemen taraf tutmamak

Kardeşler tartıştığında ebeveyn bazen olayı tam olarak dinlemeden kimin haklı olduğuna karar verebilir. Sürekli aynı çocuğun suçlanması aile içindeki adalet duygusunu zedeleyebilir.

Mümkün olduğunda iki çocuk da ayrı ayrı dinlenebilir. Her çocuğun yaşanan olayı farklı algılamış olabileceği kabul edilmelidir.

“Kim başlattı?” sorusuna odaklanmak yerine şu sorular kullanılabilir:

• Ne oldu?
• Bu olay sırasında sen ne hissettin?
• Şimdi durumu düzeltmek için ne yapabiliriz?
• Bir dahaki sefer farklı olarak ne yapabilirsiniz?

Çocuklar çok öfkeliyse konuşmaya başlamadan önce kısa süre ayrı alanlarda sakinleşmeleri sağlanabilir.

Bu ayrılık ceza vermek veya çocukları yalnız bırakmak için değil, tartışmanın büyümesini önlemek için kullanılmalıdır. Çocuklar sakinleştikten sonra konu yeniden ele alınabilir.

Aile içinde anlaşmazlıkları sakin biçimde konuşma hakkında daha fazla bilgiye aile içi iletişim yazımızdan ulaşabilirsiniz.

Zarar veren davranışlara net sınır koymak

Kıskançlık doğal bir duygu olsa da vurmak, ısırmak, itmek, kardeşin eşyalarına zarar vermek veya tehlikeli davranışlarda bulunmak kabul edilmemelidir.

Ebeveyn böyle bir durumda önce çocukların güvenliğini sağlamalıdır. Davranış sakin ancak kararlı biçimde durdurulabilir.

“Kardeşine vurmanı durduracağım. Kızgın olabilirsin ama kimseye zarar veremeyiz.”

Çocuğa kızgınlığını başka yollarla ifade etmesi öğretilebilir. Kelimelerle anlatmak, resim yapmak, bir yastığı sıkmak veya sakin bir alanda ebeveyniyle beklemek gibi güvenli seçenekler sunulabilir.

Çocuk davranışı nedeniyle “kötü kardeş” olarak tanımlanmamalıdır. Kişiliği yerine yaptığı davranış ele alınmalıdır.

Sınır koyma sürecinde kullanılabilecek sakin ve anlaşılır yaklaşımlara çocuğa sınır koymak yazımızdan ulaşabilirsiniz.

Çocuğa sürekli kardeş sevgisini hatırlatmamak

“O senin kardeşin, onu sevmek zorundasın” şeklindeki ifadeler çocuğun karmaşık duygularını anlatmasını zorlaştırabilir.

Bir çocuk kardeşini sevebilir ve aynı zamanda ona kızabilir. Birlikte oynamaktan keyif alabilir ancak bazı zamanlarda yalnız kalmak isteyebilir. Kardeşinin varlığından mutlu olurken anne ve babasını paylaşmakta zorlanabilir.

Bu duygular birbirinin karşıtı olmak zorunda değildir.

Çocuğa kardeşini sevip sevmediğini sürekli sormak yerine ilişki içinde yaşadığı deneyimler hakkında konuşulabilir.

“Bugün kardeşinle oynarken en çok ne hoşuna gitti?”

“Birlikte oynarken seni zorlayan ne oldu?”

Bu sorular çocuğun yalnızca olumlu cevap vermeye zorlanmadan gerçek düşüncelerini paylaşmasına yardımcı olabilir.

Olumlu davranışları doğal biçimde fark etmek

Çocuk kardeşine yardım ettiğinde, sırasını beklediğinde veya yaşanan bir sorunu konuşarak çözdüğünde bu davranış fark edilebilir.

Ancak övgünün sürekli abartılı ve yapay olması gerekmez. Davranışı açıkça belirtmek daha anlamlı olabilir.

“Kardeşin oyuncağını istediğinde sırayla oynayabileceğinizi söylemen çok düşünceliydi.”

“Kızmana rağmen vurmak yerine yanıma gelip anlatmanı fark ettim.”

“Kardeşin üzgünken ona su getirmen güzel bir yardımdı.”

Bu cümleler çocuğun hangi davranışının olumlu olduğunu anlamasını sağlar.

Çocuk yalnızca kardeşine yardımcı olduğunda ilgi görmemelidir. Kendi başına yaptığı etkinlikler, gösterdiği çaba ve kişisel başarıları da fark edilmelidir. Böylece değerinin yalnızca iyi bir kardeş olmasına bağlı olmadığı mesajı verilir.

Çocukların farklı ihtiyaçlarını açıklamak

Kardeşler kendilerine her zaman aynı davranılmasını bekleyebilir. Ancak farklı yaşlardaki çocukların uyku saatleri, harçlıkları, sorumlulukları ve izinleri aynı olmayabilir.

Ebeveyn bu farklılıkların nedenini yaşa uygun biçimde açıklayabilir.

“Kardeşin daha küçük olduğu için daha erken uyuyor. Senin yaşın büyüdükçe uyku saatin değişti.”

“Ablanın ödevi daha uzun sürdüğü için şu anda ona yardım ediyorum. Bitirdiğimizde seninle ilgileneceğim.”

Eşitlik her çocuğa her zaman aynı şeyi vermek değildir. Her çocuğun yaşına ve ihtiyacına uygun desteği almasıdır.

Bununla birlikte çocuğun haksızlık hissettiği durumlar hemen reddedilmemelidir. Bazen ebeveynler farkında olmadan bir çocuğa daha fazla sorumluluk yükleyebilir veya diğer çocuğun davranışlarını daha sık mazur görebilir.

Çocuğun düşüncesini dinlemek, aile içindeki uygulamaların yeniden değerlendirilmesine yardımcı olabilir.

Aile içindeki görevleri dengeli paylaşmak

Büyük çocuktan sürekli küçük kardeşine bakması, onu eğlendirmesi veya sorumluluğunu üstlenmesi beklenmemelidir. Çocuk kardeşine zaman zaman yardım edebilir ancak ebeveyn rolüne yerleştirilmemelidir.

“Sen ablasısın, ona bakmak zorundasın” gibi cümleler çocuğun kardeşine karşı öfke geliştirmesine neden olabilir.

Yaşına uygun küçük görevler verilebilir. Bebeğin bezini getirmek, kardeşiyle kısa süre kitap okumak veya ortak oyuncakları toplamak bunlardan biri olabilir.

Ancak çocuğun oyun, dinlenme ve kendi ilgi alanlarına ayıracağı zaman korunmalıdır.

Kardeşe yardımcı olmak aile içindeki katkılardan biri olabilir, fakat çocuğun temel görevi kardeşinin bakımını üstlenmek değildir.

Çocukların yaşına uygun görevler üstlenmesi hakkında daha fazla bilgiye çocuklara sorumluluk kazandırmak yazımızdan ulaşabilirsiniz.

Ortak etkinliklerde rekabeti azaltmak

Ailece oynanan oyunlar kardeşler arasındaki bağı destekleyebilir. Ancak her etkinlik kazanan ve kaybeden üzerinden ilerlediğinde rekabet artabilir.

Zaman zaman çocukların ortak bir hedef için birlikte çalıştığı etkinlikler tercih edilebilir. Birlikte yapboz tamamlamak, kurabiye hazırlamak, resim yapmak veya evde küçük bir yapı kurmak bu etkinliklere örnek olabilir.

Ortak çalışmalarda görevler çocukların yaşlarına göre paylaşılabilir. Küçük çocuk parçaları seçerken büyük çocuk yerleştirmeye yardımcı olabilir.

Etkinlik sırasında çocuklar sürekli karşılaştırılmamalıdır. “Bak, kardeşin senden daha hızlı yaptı” gibi ifadeler eğlenceli bir zamanı rekabete dönüştürebilir.

Aile içinde birlikte yapılabilecek farklı etkinlikler için ailece kaliteli zaman yazımızı inceleyebilirsiniz.

Anne ve babanın ortak bir yaklaşım belirlemesi

Ebeveynlerden biri kıskançlık davranışlarını tamamen görmezden gelirken diğeri çok sert tepki verirse çocuk ne bekleyeceğini anlamakta zorlanabilir.

Anne ve baba temel konularda ortak bir yaklaşım belirleyebilir. Hangi davranışlara müdahale edileceği, tartışmaların nasıl ele alınacağı ve her çocukla ayrı zamanın nasıl planlanacağı konuşulabilir.

Ebeveynlerin bütün ayrıntılarda aynı düşünmesi gerekmez. Ancak çocukların yanında birbirlerinin kararlarını sürekli geçersiz hâle getirmeleri sınırların etkisini azaltabilir.

Anlaşmazlıklar mümkün olduğunca çocukların bulunmadığı bir zamanda ele alınabilir.

Çocuğun kıskançlık davranışı yalnızca anne veya babadan birine yöneliyorsa diğer ebeveyn de çocukla ilişki kurmaya zaman ayırabilir. Böylece bütün ilgi beklentisi tek bir ebeveyn üzerinde toplanmaz.

Yeni düzen içinde eski rutinleri korumak

Yeni bir kardeşin doğmasıyla aile düzeninin tamamen aynı kalması mümkün olmayabilir. Ancak çocuğun alıştığı bazı rutinlerin korunması güven hissini destekleyebilir.

Uyku öncesi kitap okuma, hafta sonu yürüyüşü veya birlikte kahvaltı gibi küçük alışkanlıklar mümkün olduğunca sürdürülebilir.

Rutin değişecekse çocuğa önceden bilgi verilebilir:

“Bu akşam bebeğin kontrolü olduğu için kitabımızı baban okuyacak. Yarın yine birlikte okuyacağız.”

Bu açıklama çocuğun planın neden değiştiğini anlamasına ve eski rutinin tamamen kaybolmadığını görmesine yardımcı olabilir.

Çocuğa tutulamayacak sözler verilmemelidir. “Bebek doğduğunda hiçbir şey değişmeyecek” demek yerine bazı değişikliklerin olacağı fakat ebeveynlerin onun ihtiyaçlarıyla ilgilenmeye devam edeceği anlatılabilir.

Kardeş kıskançlığı ne zaman daha dikkatli değerlendirilmelidir

Kardeşler arasında zaman zaman kıskançlık ve tartışma görülmesi doğal olabilir. Ancak davranışlar uzun süre devam ediyor, giderek yoğunlaşıyor veya aile yaşamını ciddi biçimde etkiliyorsa durum daha ayrıntılı değerlendirilebilir.

Çocuğun sürekli kardeşine zarar vermeye çalışması, yoğun biçimde içine kapanması, günlük işlevlerinde belirgin değişiklikler yaşaması veya okul yaşamının etkilenmesi durumunda uygun bir uzmandan destek alınması düşünülebilir.

Uyku, beslenme, tuvalet alışkanlıkları veya okul davranışlarında uzun süren belirgin değişiklikler varsa çocuk doktoru ya da uygun bir çocuk gelişimi uzmanıyla görüşmek yararlı olabilir.

Çocuğun kendisine veya başkasına zarar verme riski bulunuyorsa güvenlik önceliklendirilmelidir. Böyle bir durumda yalnızca evde uygulanabilecek genel önerilere güvenilmemeli, profesyonel destek alınmalıdır.

Destek istemek ebeveynin başarısız olduğu anlamına gelmez. Her ailenin koşulları ve her çocuğun ihtiyaçları farklıdır.

Kardeşlik ilişkisi zaman içinde gelişir

Kardeş kıskançlığı çoğu zaman tek bir konuşmayla tamamen sona ermez. Çocukların aile içindeki değişime alışması, yeni rollerini anlaması ve kardeşiyle güvenli bir ilişki kurması zaman alabilir.

Ebeveynlerin amacı çocukların hiçbir zaman tartışmamasını sağlamak değil, anlaşmazlıklarını zarar vermeden ifade etmeyi ve zaman içinde çözüm üretmeyi öğrenmelerine destek olmaktır.

Çocuğun kıskançlık duygusunu kabul etmek, onu kardeşiyle kıyaslamamak, her çocuğa özel zaman ayırmak ve aile kurallarını adil biçimde uygulamak süreci kolaylaştırabilir.

Bazı günler çocuklar çok iyi anlaşabilir, bazı günler küçük bir oyuncak yüzünden tartışabilir. Bu değişkenlik kardeşlik ilişkisinin doğal parçalarından biri olabilir.

Çocukların birbirini sevmesi için duygularını saklamaları değil, aile içinde güvenli biçimde ifade edebilmeleri gerekir.

Ebeveynler bütün sorunları aynı anda çözmeye çalışmak yerine günlük hayatı en fazla etkileyen bir noktadan başlayabilir. Kıyaslayıcı cümleleri azaltmak, her çocukla kısa bir özel zaman oluşturmak veya oyuncak paylaşımıyla ilgili net bir kural belirlemek küçük ama değerli bir başlangıç olabilir.

Çocuk gelişimine dair diğer içeriklere Çocuk Gelişimi kategorisinden ulaşabilirsiniz.

Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Her çocuğun gelişim özellikleri ve aile koşulları farklıdır. İçerik, çocuğa özel profesyonel değerlendirme veya uzman desteğinin yerine geçmez.

Bu yazıya tepkin ne?

0 Beğendim 0 Sevdim 0 Komik 0 Vay Be 0 Üzücü 0 Sinir